هکس آناتومی دندان ها

این پایه ای ترین محتوای سایت دکتر دندان هستش که خیلی هم مهمه. چون تا زمانی که ساختار و آناتومی دندان رو ندونیم برامون خیلی سخته درباره مشکلات مربوط به این بافت از بدن صحبت کنیم. ما سعی کردیم که 11 بخش مهم هر دندون رو اینجا توضیح بدیم و درباره انواع دندون ها هم یه مطالبی رو توضیح میدیم.

انواع دندان کدامند؟

قبل از اینکه درباره ساختار و بخش های مختلف یه دندون صحبت کنیم اجازه بدید که انواعشون رو با هم بررسی کنیم. به طور کلی ما 4 نوع دندون داریم. نیش، پیش، آسیاب کوچک و آسیاب بزرگ 4 نوع از دندونامون هستن که البته اگه بخواییم آسیابا رو به نوع حساب کنیم میشن 3 نوع. حالا بیایید این انواع رو جداگانه بررسی کنیم و عکسشون رو هم نشون بدیم.

دندون پیش

این چهارتایی که با رنگ بنفش نشون داده شدن بهشون میگن پیش، پیشین یا ثنایا. معادل انگلیسیشون هم میشه (Incisor teeth).

عکس دندان های ثنایا یا پیش در فک بالا یا پایین
Incisor teeth

اینا دندونای جلو هستن و هر فک 4 تا ازینا داریم. به دوتای وسطی میگن ثنایای مرکزی و به دو تا دیگه که اینور و اونور مرکزیا هستن میگن ثنایای لترال یا جانبی یا طرفی.

دندون نیش

ما در هر فک دوتا دندون نیش و در مجموع 4 تا داریم. اینا در دو طرف دندونای ثنایا قرار دارن. یه دونه ریشه دارن و ریشه نسبتا بزرگی هم دارن یه جوری که از روی لثه میشه ریشه اینا رو دید.

عکس دندان های نیش در هر دو فک
caninr teeth

دندان آسیاب کوچک

به اینا میگن آسیبا کوچک ولی اصطلاحا پرمولر هم بهشون میگن. اصطلاح انگلیسیشم اینه (Premolar teeth). از این دندونا هم در فک بالا و هم پایین داریم. همونطور که در تصویر هم مشخصه.

عکس دندان های آسیاب کوچک یا پره مولر
premolar teeth

دندون آسیاب بزرگ

اینا هم مثل همون آسیاب های کوچک هستن اما با این تفاوت که سایز بزرگتری دارند. سطوح جونده شون پهن تره و تعداد ریشه هاشونم بیشتره. اینا حداقل 4 تا ریشه دارن و ممکنه در برخی دندونا بیشتر از 4 تا ریشه وجود داشته باشه.

عکس دندان های آسیاب بزرگ یا مولر
molar teeth

مهم ترین دندان آسیاب بزرگ یا مولر (Molar teeth) دندون عقل هستش که آخرین دندان ها در هر قوس فکی به شمار میرن.

👋 شاید این نوشته هم به دردتون بخوره: روش های شماره گذاری دندان ها

ساختار و آناتونی دندان و توضیح بخش های مختلف آن

تصویر شماتیک آناتومی دندان ها | عکس آناتومی دندان ها
شما می توانید در این شکل به صورت کلی آناتومی دندان و بخش های کلی اون رو مشاهده کنید.

تاج

تاج تنها بخشی از دندونه که ما اونو میبینیم. به اون بخشی از ساختار دندانی که بیرون از لثه س ما میگیم تاج که اصطلاح انگلیسیش میشه کران یا (Crown). تاج یکی دو لایه خیلی مهم داره که مهمترینش میناس و ما سفید بودن دندونمون رو مدیون همین مینا هستیم. پایینتر بیشتر درباره مینا نوشتیم…..

👋 شما می تونید تمام مقالات سایت دکتر دندان که در رابطه و یا ارتباط با روکش و تاج دندان هستند رو از طریق این لینک بخونید:

ریشه

چیزی که بالای خط لثه میبینیم میشه تاج، و چیزی هم که زیر خطر لثه هست و دیده نمیشه رو بهش میگیم ریشه دندان. ما 4 مدل دندان مختلف داریم که هر کدوم از اون ها یه تعداد ریشه دارن. مثلا دندون ثنایا یا پیشین هر کدوم یه ریشه دارن و دندون عقل 4 تا داره یا شایدم بیشتر.

👋 شما می تونید تمام مقالات سایت دکتر دندان که در ارتباط با درمان ریشه دندان هستند رو از طریق این لینک بخونید:

گردن و طول

طوق دندون مابین تاج و ریشه و در حد فاصل خط لثه هستش. که البته این بخشم دیده نمیشه. زمانی دیده میشه که لثه تحلیل میره و قشنگ اونموقع میشه دیدش.

مینای دندان (تنها بخشی از آناتومی دندان که بیرون از لثه قابل مشاهده است)

خب میرسیم به مینای دندون. مینا سفید رنگه و سطحی ترین لایه روی تاجه. جنسش از مواد معدنیه (هیدروکسیل آپاتیت) و یه جورایی سخت و سفت ترین ساختار در کل بدنه. شاید شما فکر کنید که استخوان سخت ترین ساختار بدنه اما مینا حتی از استخوان سفت و سخت تره.

نکته مهمی که درباره مینا وجود داره، اینه که متاسفانه در هیچ کجای اون هیچ سلول زنده ای وجود نداره. همین موضوع باعث میشه که مینا تجدید پذیر نباشه. یعنی وقتی تحلیل میره خودش نمیتونه خودشو ترمیم کنه چون بافت زنده نیستش.

👋 شاید این نوشته هم به دردتون بخوره: روش های تقویت مینای دندان

دنتین یا عاج

یه لایه زیز مینا هستش که برعکس مینا سفت و سخت نیست و خیلی هم حساسه. تعداد زیادی کانال نازک و ریز هم داره که نمای جالبی زیر میکروسکوپ به دندون میدن. به این لایه میگن عاج یا دنتین. بخش زیادی از ساختار دندان رو همین عاج تشکیل میده و یه جورایی ساختارش شبیه به استخوانه. یکی از کارهای مینا و سمنتوم محافظت از بافت حساس دنتین هستش. زمانی مینا یا سمنتوم آسیب ببینن، این عاج میزنه بیرون و حسابی درد هم داره.

سمنتوم

سمنتوم لایه ای از بافت سخته که ریشه دندان رو می پوشونه. این بخش از دندون تقریباً به سختی استخوانه اما بطور قابل توجهی نرم تر از میناست. بافتهای همبند به رباط پریودنتال متصل می شن و از این طریق ریشه دندون را به لثه و استخوان (آلوئولار) متصل می کنن.

کانال ریشه یا روت کانال

میدونید که ریشه توخالیه و داخلش یه کاناله. ریشه ( که کانال پالپ هم بهش میگن) در واقع همون فضای خالی داخل ریشه هاس که بخشی از مغز دندون یا پالپ داخلشه. داخل روت کانال یا کانال ریشه دندون، یه سری عروق خونی و اعصاب وجود داره که از یه سوراخ کوچک از انتهای ریشه به پالپ میرن.

عکس ریشه دندان

پالپ دندون

پالپ رو بهش میگن مغز دندان. متشکل از بافت نرمه. مثلا عروق خونی و اعصاب. این ساختارهای نرم در مرکز و ریشه دندان قرار دارن. بخش اعظم پالپ داخل اتاقک پالپ (زیر تاج دندون) قرار داره و بقیشه ش هم داخل کانال ریشه.

عکس پالپ دندان

رباط پریودنتال

لیگامان یا ربات پریودنتال (periodontal ligament) نوعی ساختار همبند و پیوسته هستش که ریشه دندان و سمنتومی که ریشه رو احاطه کرده میپوشونه. در واقع دندان ها به واسطه همین رباط هستند که به استخوان فک متصل میشن. بدون این رباط دندان ها اتصالی به استخوان ندارن.

عکس رباط پریودنتال
در تصویر آناتویک فوق رباط پریودنتال به شکل خطور افقی و روی هم افتاده نمایش داده شده و به صورت بزرگتر نیز در سمت راست تصویر قابل مشاهده است.

کانال جانبی یا فرعی

کانال های جانبی که بهشون (Accessory canals) هم میگن یه سری کانال ریزه پیزه و باریک هستن که از ریشه اصلی دندون انشعاب پیدا کردن. اونا معمولا انتهای ریشه دندان هستن و از طریق دنتین (عاج) به رباط پریودنتال منشعب میشن. این کانال های ریز رگ ها و اعصاب پالپ (مغز دندون) رو حمایت می کنن.

فورامن آپیکال

اصلا به اسم فورامن آپیکال (Apical Foramen) توجه نکنید چون یه اصطلاح آناتومیکیه و فارسی نیست. این یه سوراخ خیلی کوچیک که کف ریشه دندان هستش و عروق خونی و عصبی از طریق اون وارد ریشه دندون میشن. انتهای هر ریشه یه دونه از این سوراخا هست که عروق ازش عبور میکنن.

آناتومی دندان- تصویر شماتیک فورامن آپیکال
این عکس که آناتومی کلی دندان رو نشون میده، به صورت اختصاصی برای درک و مشاهده فورامن آپیکال کشیده شده. یک فورامن در ریشه سمت راست دندان بالا بزرگنمایی شده.

استخوان آلوئولار

زیاد پیچیده ش نمی کنم، فقط بدونید که استخوان آلوئولار (Alveolar bone) همون استخوان نگهدارنده دندونه. یعنی همون بخشی از استخون فک، که ریشه دندون رو احاطه کرده. دقت کنید که به کل استخوان فک نمیگن آلوئولار، تنها به اون بخشی که ریشه دندون ها رو احاطه میکنه میگن آلوئولار.

عکس استخوان آلوئولار
تصویر شماتیک و کلی آناتومی دندان با تاکید بر نمایش استخوان آلوئولار. در این عکس در سمت چپ این استخوان با برچسب alveolar bone نشون داده شده. در سمت راست درباره شکل ظاهری و تراکم این استخوان برچسب هایی زده شده

این پست چقدر تونست بهت کمک کنه؟

امتیاز از راست به چپ بیشتر میشه!

میانگین امتیازات / 5. تعداد امتیازات

تا حالا کسی نظر نداده تو اولین نفر باش

ما متاسفیم که این پست براتون مفید نبوده

لطفا بهمون کمک کنید این پست رو بهتر کنیم

میشه لطفا بگی چطور میتونیم پست رو بهتر کنیم؟

یک دیدگاه درباره چیزی که خواندید بگذارید

نشانی ایمیل شما منتشر نخواهد شد. بخش‌های موردنیاز علامت‌گذاری شده‌اند *

4 دیدگاه به “عکس ساختار و آناتومی دندان (آشنایی با 11 بخش حیاتی یک دندان با فیلم عکس)”

  • علی ارجمند
    18 اسفند 1400 در ساعت 3:23 ب.ظ

    عالی عالی بهتر از این نمیشد آناتومی دندان به صورت خلاصه رو ارائه کرد. درود بر شما و خسته نباشید. واقعا سایت محشری دارید عالی

    • 19 اسفند 1400 در ساعت 1:08 ب.ظ

      سلام آقای ارجمند گرامی
      بسیار خوشنود هستیم که مطالب سایت دکتر دندان مورد پسند و رضایت شما قرار گرفته گرامی
      پاینده و سربلند باشید🌹

  • منوچهر جابری
    7 خرداد 1400 در ساعت 2:34 ب.ظ

    اینکه دندان عقل ۵ ریشه داشته باشد غیرطبیعی است؟

    • 7 خرداد 1400 در ساعت 2:43 ب.ظ

      سلام بله بعضی از دندونای عقل ممکنه بیش از 4 ریشه داشته باشند